maandag 14 april 2014

Een vroege lente

Het wegvallen van het winterseizoen heeft grote gevolgen. Het mossenseizoen vervlecht zich met het hogereplantenseizoen, zodat ik tijd te kort kom om alles nog bij te houden, waardoor de fotomap "Nog te bewerken" gestaag groeit. Daarnaast moet ik me ook nog op de vogelfotografie richten; dit vanwege een geplande vakantie naar een vogelrijk (en hopelijk ook mossenrijk) eiland. Je kunt dan toch moeilijk met 1000 vage kiekjes thuis komen.

Vogels fotograferen is een heel andere tak van sport dan plantjes fotograferen. Vogels vliegen weg, dat is wel het grootste struikelblok. Eén keer heb ik geluk en tref ik op het strand de drieteenstrandlopertjes en zie... de kleine adhd-ertjes houden siësta.

Drieteenstrandlopertjes houden siësta


Dat is het dan ook wel :( , de rest is (voorlopig?) nog 'Prullenbak".

Nou ben ik ook wel snel afgeleid, dus meestal zit binnen een kwartier de macrolens weer op de camera.

De topper onder de mossen is tot nu toe het kapselende  Gerimpeld boogsterrenmos. Op zich een zeer algemeen mos, maar zelden kapselend. Het leuke is dat er uit de top van één plantje niet één kapseltje groeit, maar meerdere. Dat levert hele kleine, schattige boeketjes op. De blaadjes van Gerimpeld boogsterrenmos zijn tongvormig, getand en in dwarsrichting gegolfd.

Gerimpeld boogsterrenmos met meerdere kapseltjes aan de top van één plantje



Een van de meest fotogenieke mossen is het Gewoon sterrenmos. De jonge plantjes zijn opvallend frisgroen, later zijn ze donkergroen.  Het is een zeer algemeen mos en groeit in vochtige, voedselrijke grond in bossen en soms in vochtige graslanden. De soort is vooral te herkennen aan de dubbele rij tanden langs de bladrand.

Gewoon sterrenmos - let op de dubbelgetande bladranden


Het Gewoon sterrenmos etaleert vrij schaamteloos de geslachtsorganen.



Op het  lijstje voor dit seizoen stond ook het Ruig haarmos van Kootwijkerzand. Kapselend Ruig haarmos vormt daar prachtige rode tapijten - als het goed is. De midweek die we er voor uitgetrokken hadden, is een van die eerste stralende lenteweken van dit jaar.
Een ander zou er zielsgelukkig van zijn geworden....

Droog, verschrompeld, waarom regent het niet?!
Vroeg in de ochtend hangt er nog een dichte mist over de duinen van Kootwijk. Het levert een fantastische, ietwat beklemmende sfeer op, dat wel. Helemaal alleen op die grote, mistige vlaktes, het is wel heel bijzonder.

Kapselsend Ruig haarmos

Door de mist gaan de blaadjes enigszins open en worden de felrode antheridiënbekers zichtbaar.

Antheridiënbekers van Ruig haarmos


De vrouwelijke kapseltjes steken nog net boven het stuivende zand uit.



Maar dan zijn er al weer de eerste voorjaarsbloeiers; in de duinen zijn dat vooral kleine, lage plantjes. Zoals Kandelaartje - met haar rode, ruige blaadjes en witte bloemetjes een bekoorlijk plantje.


Vaak in gezelschap van de Zandhoornbloem: te herkennen aan de vliezige rand rond de schutblaadjes.

Ruw vergeet-mij-nietje en Zandhoornbloem

En ook in gezelschap van het Ruw vergeet-mij-nietje: een heel klein, helderblauw bloempje verscholen tussen ruig behaarde blaadjes.



Het is elk jaar weer een ultiem moment: liggend in het warme zand in een beschutte duinpan de kleine bloemetjes bestuderen!

En dan is er de Veldkers, meestal de Kleine. Een plantje draagt vaak tegelijkertijd bloemen en zaden. De zaden zitten in lange hauwen, hierdoor is de soort gemakkelijk te herkennen. Het stemt altijd wat weemoedig, vind ik. Zo vroeg in het voorjaar, terwijl alles ontluikt, maken deze plantjes zich al weer op om af te sterven.
Er zijn overigens meerdere soorten Veldkers. Wie geïnteresseerd is moet zeker even kijken op het Plantenforum van Waarneming.nl: er loopt daar een heel lange draadje over die verschillende soorten.



Een ander klein wit bloeiertje is Vroegeling. Te herkennen aan de blaadjes die op de grond een rozet vormen en aan de ovale hauwtjes. De plantjes vormen hun eigen "mini-bollenvelden". Het loont zich om eens midden in zo'n veld te gaan liggen in plaats van eroverheen te banjeren!



Inmiddels staan ook de echte bollenvelden in bloei, evenals de bermen met paarden- en boterbloemen. Er zijn weer vlinders...

Rups van de Grote beer doet zich tegoed aan Zandhoornbloem



Ton-sur-ton, dacht dit Lieveheersbeestje